En zij zeiden tegen elkaar: Was ons hart niet brandend in ons, toen Hij onderweg tot ons sprak en voor ons de Schriften opende? (Lukas 24:32)

Wat voor verschil maakt het nou of je wel of niet in je Bijbel leest? Misschien hebt u het zich ook wel eens afgevraagd na het Bijbellezen. Wat heeft dit nou voor zin? Deze soms moeilijke teksten uit een heel andere tijd? Of alweer die bekende woorden, zo vaak gelezen en gehoord, wat moet je er mee? Zou je niet graag eens iets nieuws horen? Een nieuwe boodschap? Nieuwe woorden in plaats van telkens maar weer die overbekende oude boodschap.

Woorden die je vaak ook maar zo weinig doen. Je leest ze thuis, hoort ze in de kerk, maar wat kun je er nu mee?

Die twee mannen op weg naar het dorpje Emmaüs stellen zichzelf een gelijksoortige vraag. Nee, niet over de Bijbel. Maar over dat wat er met Jezus gebeurd was. Gevangen, gekruisigd, gestorven. Wat kun je nu nog met Hem? Die man die leek te voldoen aan dat wat het Oude Testament had verkondigd over de Messias. Jezus, Hij zou zomaar het koninkrijk van Israël weer eens kunnen herstellen. De verwachtingen waren hooggespannen, maar het was uitgelopen op een grote teleurstelling.

Geen Jezus Overwinnaar, maar Jezus, de gekruisigde. Geen machtige profeet, die in woord en daad liet zien een profeet te zijn voor Gods aangezicht, maar een gewoon sterfelijk mens.

Uitvoerig bespreken ze zijn lijden en sterven. Maar dan worden ze ineens gestoord in hun gesprek door die vreemdeling die met hen oploopt. En zo reageren ze ook op Hem: als iemand die hen stoort in dat waar ze eigenlijk mee bezig zijn. Deze mannen kennen de Schriften, dat wat Mozes en de profeten hebben gezegd, maar ze begrijpen niet wat er staat. Ze hebben geen verwachting meer van Jezus. En geen verwachting van Zijn Woord. Juist dan komt Jezus in hun midden. Spreekt Hij hen aan, terwijl het hun niet uitkomt. Breekt Hij als het ware in. Zo breekt God telkens weer in, ook in ons vaak zo goddeloze bestaan. Nee, niet dat we allemaal van die onfatsoenlijke mensen zijn, maar welke rol speelt God in ons leven? Wat doen we met Zijn woorden, met Zijn daden? Accepteren we dat alles gaat zoals het gaat, of rekenen we met Zijn betrokkenheid op onze levens? Deze twee mannen doen dat niet. Zij zitten opgesloten in hun eigen bubbel. Dat betekent niet dat ze alleen maar onzin vertellen.

Ze hebben scherp door hoe de hogepriesters en leiders verantwoordelijk waren voor Jezus dood. Niet Pilatus, niet het volk, maar die duistere machinaties van de leiders van het Sanhedrin hebben geleid tot Jezus dood. Ze hebben ook weet van de bijzondere gebeurtenissen op de ochtend van de eerste Paasdag. Ze weten van het getuigenis van de vrouwen, ze weten van het lege graf…

Als we het op een rijtje zeten weten ze van alles: Dat er een Verlosser zou komen, dat Jezus voor een groot deel in het verwachtingspatroon van die Verlosser paste, ze weten dat het graf leeg is, ze weten dat er mensen zijn die zeggen dat Hij leeft. Ze hebben allemaal puzzelstukjes, maar het lukt hen niet om de puzzel in elkaar te leggen. Hoe gaat Jezus daar nu mee om? Een beetje vreemd, zo op het eerste gezicht. Hij verbergt zich als het ware voor hen. Jezus had hun verdriet in 1 klap weg kunnen nemen door te zeggen: Hier ben ik! Ik leef! Maar dat doet Jezus niet. Hij houdt zichzelf voor hen verborgen.

Maar Hij vraagt wel wat hen bezighoudt. En Hij laat hen vertellen welke verwachtingen zij van Hem hadden. Jezus luistert. Hij overbluft hen niet door zich in 1 keer te openbaren en zo een einde te maken aan alle tegenspraak. Maar als de mannen zijn uitgepraat spreekt Hij ook. Dan onderwijst Hij hen vanuit al de Schriften. Vanuit het Oude Testament laat Hij hen zien wie Hij is. En dat blijkt stevig onderwijs te zijn: ‘Hebben jullie dan zo weinig verstand en zijn jullie zo traag van begrip dat jullie niet geloven in alles wat de profeten gezegd hebben?’ Hoe bestaat het dat jullie de puzzel nog steeds niet in elkaar gelegd hebben? Heeft het te maken met de verborgenheid van Jezus? God die zelf de ogen van de leerlingen vertroebeld? Of is het net zo goed het gevolg van het niet begrijpen, zelfs willen begrijpen van Gods Woord?

Jezus komt naar hen toe, onderwijst hen, en openbaart zich. En dan zeggen ze het tegen elkaar: ‘Brandde ons hart niet toen Hij onderweg met ons sprak en de Schriften voor ons ontsloot?’ Koude, verbitterde harten komen in vuur en vlam te staan door de uitleg van het Woord. Door Jezus alleen.

Ds. J. Admiraal